Nasz profil na Facebooku Biuletyn Informacji Publicznej English Deutsch English English

Metropolie na świecie

Tworzenie metropolii to pionierski proces, wymagający wizji i wielu lat konsekwentnej pracy. Kluczowe są wola i wspólne działanie, ale także zachowanie własnej tożsamości.Ze świadomością różnic i podobieństw, w poszanowaniu historycznych doświadczeń, łatwiej jest planować i koordynować działania na poziomie metropolitalnym. Wymiana różnorodnych doświadczeń i wykorzystanie dobrych praktyk dają szansę na harmonijny rozwój całego obszaru metropolii.

Budując własną metropolię możemy i powinniśmy korzystać z najlepszych przykładów rozwiązań metropolitalnych w Europie i na świecie.

Poniżej prezentujemy wybrane metropolie europejskie i światowe. Mimo różnic, wynikających z odmiennych uwarunkowań geograficznych, klimatycznych, kulturowych, gospodarczych i formalnych jest coś co je łączy – zostały powołane do realizacji zadań mających uczynić lepszym życie ich mieszkańców.

Metropolia Ruhr (Niemcy)

Zagłębie Ruhry: to jedna z pięciu największych aglomeracji Europy (5,3 mln mieszkańców) i najbardziej przypominająca miasta Śląska i Zagłębia. Wraz z przylegającymi miastami: Düsseldorfem, Kolonią, Bonn i kilkoma innymi jest największą konurbacją (aglomeracją policentryczną) Niemiec (ok. 10-12 mln mieszkańców). Znajdują się tu jedne z największych w świecie złóż węgla kamiennego, soli kamiennej, rudy cynku i ołowiu. Dobrze rozwinięty jest przemysł ciężki, zbrojeniowy, petrochemiczny i kosmetyczny, elektroniczny, włókienniczy, spożywczy. Rozwinięta jest gęsta sieć transportowa: kolejowa, drogowa oraz śródlądowa. Pięć kanałów tworzy połączenie z Morzem Północnym, z Holandią, Belgią i Francją.

Regionalny Związek Zagłębia Ruhry (RVR) to najstarszy związek międzygminny w Niemczech (z 1920 r.): obejmujący 11 miast na prawach powiatu oraz 4 powiaty ziemskie składające się łącznie z 53 gmin. Wszystkie miasta i powiaty Metropolii Ruhry są reprezentowane w Parlamencie Zrzeszenia Regionalnego Ruhry z siedzibą w Essen (70 członków uprawnionych do głosowania).

Główne zadania RVR to tworzenie planów zagospodarowania przestrzennego, zarządzanie terenami zieleni, lasami, wodnymi i innymi terenami o charakterze rekreacyjnym i ponadgminnym oraz zarządzanie zabytkami kultury przemysłowej, wspieranie rozwoju gospodarczego i marketing regionu.

Więcej informacji na stronie RVR 

Paryż (Francja)

Metropolia Wielki Paryż (La Métropole du Grand Paris - MGP) jest częścią projektu Grand Paris rozpoczętego w roku 2007. Formalnie powołana do życia dnia 27 stycznia 2014 roku.

Metropolia Grand Paris powstała w celu realizacji działań mających poprawić warunki życia jej mieszkańców, zmniejszyć nierówności między obszarami, które ją tworzą, rozwijać urbanizację w sposób zrównoważony społecznie i gospodarczo, podnosząc własną atrakcyjność i konkurencyjność, z korzyścią dla całego kraju.

MGP w miarę upływu czasu będzie rozszerzać swoje kompetencje o środowisko i rozwój ekonomiczny, układ i rozbudowę w 2017 roku, aż do uzyskania pełni funkcji metropolitalnych w roku 2020.

Budżet MGP to 70 milionów euro, podczas gdy dla regionu Ile-de-France jest to prawie 5 mld euro. Głównym celem projektu Grand Paris jest zrównoważony rozwój gospodarki i zatrudnienia w regionie, aby utrzymać i wzmocnić pozycję Île-de-France wśród najbardziej atrakcyjnych obszarów na arenie międzynarodowej.

Grand Paris nie jest zdefiniowanym obszarem geograficznym jak np. Londyn, czy Berlin. Grand Paris to projekt miejski, społeczny i ekonomiczny o znaczeniu narodowym, jednoczący główne obszary strategiczne regionu Ile-de-France, z Paryżem i regionem paryskim w centrum.

Głównym celem strategicznym MGP jest stworzenie sieci transportu publicznego, która ma łączyć główne ośrodki gospodarcze w regionie, ale także wspierać lokalny rozwój, m.in. poprzez tworzenie nowych dworców. Jest to inwestycja bez precedensu, o wartości prawie 26 mld euro.

Aby nowa sieć transportowa przyniosła regionowi oczekiwane efekty rozwojowe, musi towarzyszyć jej polityka planowania przestrzennego w całym regionie. Plany rozwoju terytorialnego, opracowane wspólnie przez władze lokalne i państwowe stanowią drugi filar Wielkiego Paryża, drugi z najważniejszych celów. Chodzi przede wszystkim o rozwój ośrodków lokalnych, zwłaszcza wokół przyszłych dworców.

Projekt Grand Paris wspiera również badania naukowe, innowacyjne technologie i przemysł kreatywny, a także modernizację przemysłu. Wyznaczono siedem terytoriów (klastrów) jako strategiczne centra rozwoju w dziedzinach m.in. innowacji i badań, zdrowia, finansów,  przemysłu kreatywnego, wymiany międzynarodowej i imprez i aeronautyki.

Utworzenie nowej sieci transportu publicznego przyczyni się do stworzenia nowej dynamiki gospodarczej na całym obszarze, a to z kolei wzmocni atrakcyjność inwestycyjną Paryża na arenie międzynarodowej.

Więcej informacji tutaj.

Londyn (Wielka Brytania)

Greater London Urban Area to konurbacja zlokalizowana w południowo-wschodniej Anglii, która składa się z ciągłego obszaru miejskiego miasta Londyn oraz otaczających go sąsiednich miejscowości.

Najsilniej zurbanizowany obszar Wielkiej Brytanii, zajmujący powierzchnię 1 737,9 km kw i zamieszkały przez 10 mln ludzi jest jedną z największych i najważniejszych światowych metropolii. 

Tym co spaja cały obszar, oprócz czynnika urbanistycznego, jest komunikacja, tzw. Londyński Pas Komunikacyjny (London Commuter Belt), który obejmuje miasto Londyn oraz otaczające go dzielnice i miejscowości.  Greater London to także węzeł komunikacyjny o  światowym znaczeniu. Znajdują się tu porty lotnicze obsługujące największą w Europie liczbę połączeń międzynarodowych.

Metropolią zarządza Greater London Authority (GLA), organ złożony z wybieranego bezpośrednio burmistrza Londynu i 25-osobowego Zgromadzenia z uprawnieniami kontrolnymi.  GLA jest strategicznym organem regionalnym, posiadającym uprawnienia w zakresie transportu, rozwoju gospodarczego, policji, straży pożarnej i służb antykryzysowych. Polityka GLA jest szczegółowo określona w ustawowym planie Londynu, który jest regularnie aktualizowany i publikowany.

Greater London Authority jest finansowana głównie z bezpośrednich dotacji rządowych, ale także ze składek członkowskich. To wyjątkowy organ w systemie brytyjskiego samorządu terytorialnego pod względem struktury, wyborów i uprawnień.

Metropolia Londynu to światowe centrum biznesu, finansów, polityki i opiniotwórczych mediów. Mają tu swoje siedziby najważniejsze banki, domy maklerskie, firmy konsultingowe, działa jedna z największych na świecie giełd papierów wartościowych. To największy ośrodek przemysłowy Wielkiej Brytanii, z centralami wielkich koncernów przemysłowych i  przedstawicielstwami firm z całego świata.

W Londynie wydawane są opiniotwórcze w świecie biznesu: dziennik "Financial Times" oraz tygodnik " The Economist", działa tu jedna z największych na świecie agencji informacyjnych - Reuters.

Londyn to także światowe centrum kulturalne, a także jeden z największych ośrodków akademickich w Wielkiej Brytanii. Państwowy Uniwersytet Londyński, mogący pochwalić się długimi tradycjami kształcenia, jest obecnie jednym z największych uniwersytetów w Europie, z liczbą 100 000 studentów.

Greater London jest też jedną z najbardziej zróżnicowanych etnicznie metropolii w Europie i na świecie.

Więcej informacji o Londynie

Barcelona (Hiszpania)

Obszar Metropolitalny Barcelony (OMB) utworzono w 2010 r., na mocy prawa uchwalonego przez Parlament Katalonii, na bazie trzech już funkcjonujących organizacji metropolitalnych: Związku Gmin Obszaru Metropolitalnego Barcelony, Agencji Ochrony Środowiska oraz Związku Transportu Metropolitalnego.

W skład obszaru metropolitalnego wchodzi 36 jednostek samorządu terytorialnego. Jest to obszar wysoce zurbanizowany, o dużej gęstości zaludnienia. Na 2% pow. Katalonii mieszka 43% mieszk. regionu - 3,2 mln ludzi.. Centrum OMB stanowi Barcelona, drugie co do wielkości miasto Hiszpanii, światowe centrum turystyczne, gospodarcze, targowo-wystawiennicze i kulturalno-sportowe.

Organem zarządzającym OMB jest rada metropolii, zrzeszająca przedstawicieli wszystkich jednostek samorządu. Organem wykonawczym jest zarząd. Zebraniom rady i zarządu przewodniczy prezydent, który ma głos rozstrzygający, zatwierdza programy rozwojowe metropolii, powołuje i odwołuje wiceprezydentów, a także zaciąga zobowiązania finansowe.

Domeny działania OMB to:

Zagospodarowanie przestrzenne czyli udział w pracach nad planem zagospodarowania przestrzennego Katalonii, udział w przygotowaniu i monitorowanie planów lokalnych, opracowywanie planów ochrony i zarządzania krajobrazem.

Transport i mobilność czyli planowanie i zarządzanie transportem publicznym (z wyłączeniem kolei), planowanie usług taxi, zatwierdzanie planu transportowego dla obszaru metropolitalnego, udział w zarządzaniu ruchem, planowanie i zarządzenie transportem pasażerskim na potrzeby usług w obszarze kultury i turystyki, promowanie transportu zrównoważonego.

Rozwój społeczno-gospodarczy -  promowanie aktywności gospodarczej, zatrudnienia, tworzenia przedsiębiorstw w przemyśle, handlu, branży usługowej i turystycznej, promowanie strategii metropolitalnej na rzecz modernizacji, badań i innowacji.

Infrastruktura metropolitalna czyli  zarządzanie ciągami komunikacyjnymi, parkami, plażami, terenami zielonymi, urządzeniami użyteczności publicznej.

Środowisko naturalne m.in. opracowanie planów metropolitalnych na rzecz ochrony środowiska, zdrowia i różnorodności biologicznej, podejmowanie działań mających na celu powstrzymywanie ocieplania się klimatu, udział w opracowaniu map akustycznych, promocja i zarządzanie odnawialnymi źródłami energii.

Spójność społeczna i terytorialna to m.in. promocja międzygminnej polityki spójności i równowagi terytorialnej.

Urbanizacja i mieszkalnictwo - integracja działań planistycznych poprzez plany urbanizacji metropolii, inicjowanie i opracowywanie programów działania, doradztwo gminom przy opracowaniu przez nie aktów planistycznych, programów i projektów.

Wodociągi czyli zarządzanie siecią wodociągową, gospodarowanie zasobami wodnymi, w tym powtórne wykorzystywanie wody do innych celów, koordynacja systemów gminnych poprzez konsolidację planowania i zarządzania systemem kanalizacji deszczowej.

Gospodarka odpadami to koordynacja gminnych systemów gospodarki odpadami, recykling.

Więcej informacji o OMB

Sydney (Australia)

Metropolia Sydney (Greater Sydney) to obszar, który obejmuje 12 367 km², zamieszkany przez 5 mln mieszkańców. Metropolia składa się z 43 lokalnych rad, które zrzeszają ponad 650 gmin, w dużej mierze powiązanych złożoną siecią transportową, w tym usługami kolejowymi, publicznymi i prywatnymi usługami autobusowymi, promami, taksówkamii siecią drogową oraz rowerową.

Metropolia Sydney jest największym centrum usług finansowych i biznesowych w Australii. Posiada również bardzo dużą koncentrację miejsc pracy w przemyśle multimedialnym i komunikacyjnym, podobnie jak w turystyce, hutnictwie i przemyśle kulturalnym.

Do głównych zadań Metropolii Sydney należy rozbudowa i zróżnicowanie centrów strategicznych, integracja planowania przestrzennego, zwiększenie różnorodności i dostępności nowych mieszkań, tworzenie pięknych przestrzeni miejskich, odpowiadanie na potrzeby ludzi w zakresie różnych usług i udogodnień, w tym opieki zdrowotnej, opieki nad dziećmi, szkół, instytucji szkolnictwa wyższego, obiektów użyteczności publicznej i obiektów kulturalnych, zwiększenie dostępności do sztuki i kultury oraz ochrona dziedzictwa, dbanie o środowisko i malownicze krajobrazy, a także zarządzanie kryzysowe.

Więcej informacji o Sydney 

Tokio (Japonia)

Metropolia Tokio (The Greater Tokyo, Tokio Metropolis) znajduje się w południowym regionie Kanto, w centrum japońskiego archipelagu.

Obszar wielkiej aglomeracji (nie będącej formalną jednostką administracyjną), zwany Wielkim Tokio obejmuje części sąsiednich prefektur i niektóre miasta, jak np.: Jokohamę, Kawasaki, Saitamę, skupiając blisko 38 mln mieszkańców. Budżet Tokio w 2015 roku wynosił ponad 126 mln dolarów.

Głównym celem działań w ramach struktur metropolitalnych jest poprawa jakości życia mieszkańców m.in. poprzez dynamizowanie gospodarki. Priorytetowymi działaniami w tym zakresie są: poprawa zatrudnienia, zmniejszenie zużycia tradycyjnej energii na rzecz zwiększenia jej odnawialnych źródeł, a także działania długoterminowe, do których należą promowanie biznesu i przemysłu oraz specjalnej strefy ekonomicznej.

Ponieważ Tokio leży w strefie dużej aktywności sejsmicznej, ważnym zadaniem jest zapobieganie skutkom trzęsień ziemi, m.in. poprzez wdrażanie odpowiednich konstrukcji budowlanych.

Zrównoważony rozwój, przedłużenie okresu użytkowania infrastruktury miejskiej i zapewnienie mieszkańcom poczucia bezpieczeństwa, oraz by czuli się dumnymi obywatelami regionu, to także ważne metropolitalne zadania.

W 2020 roku Tokio będzie organizatorem Igrzysk Olimpijskich oraz Paraolimpiady, które mają stać się trampoliną dla jeszcze lepszego rozwoju metropolii w przyszłości.

Więcej tutaj.

Nowy Jork (USA)

Metropolitalny Obszar Nowy Jork (New York metropolitan area), zwany także Tri – State Area składa się z najbardziej zaludnionego Miasta Stanów Zjednoczonych – Nowego Jorku, a także Long Island, środkowej i górnej części Hudson Valley (stan Nowy Jork), pięciu największych miast New Jersey, siedmiu największych miast Connecticut oraz pięciu hrabstw północnowschodniej Pensylwanii.

Metropolitalny Obszar Nowy Jork zamieszkuje 20,2 milionów mieszkańców.

Geograficznym, kulturalnym i ekonomicznym centrum jest miasto Nowy Jork, składające się z pięciu dzielnic: Brooklynu, Queens, The Bronx i Staten Island, zamieszkanych przez 8,5 miliona zróżnicowanych etnicznie mieszkańców. Dzielnice są jednocześnie samodzielnymi hrabstwami, które zostały ze sobą połączone w jedno miasto w 1898 roku pod nazwą Nowy Jork. Powstanie miasta zaowocowało przede wszystkim rozwojem komunikacji pomiędzy poszczególnymi dzielnicami oraz terenami podmiejskimi. Nowojorskie metro ruszyło w 1904 roku jako jeden z trzech głównych systemów komunikacyjnych w mieście. Rozwinęły się także dworce Pennsylvania Station oraz Grand Central, umożliwiając rozwój kolei i połączeń z terenami podmiejskimi.

Obecnie The Metropolitan Transportation Authority jest największą w Północnej Ameryce siecią obsługującą 15,3 miliona pasażerów na obszarze 5000 mil kwadratowych, począwszy od Nowego Jorku, przez Long Island po Connecticut.

Nowojorskie metro kursuje nieprzerwanie całą dobę i jest największą siecią na świecie, biorąc pod uwagę ilość stacji oraz długość tras. Ważnym elementem komunikacji w Nowym Jorku jest także transport wodny, promy kursujące na Staten Island przewożą ok. 23 milionów pasażerów rocznie.

MO Nowy Jork jest jednym z najważniejszych centrów ekonomicznych na świecie – tutaj skupiony jest światowy przemysł, sektor finansowy, handlowy, medialny, rynek nieruchomości, modowy i rozrywkowy, kulturalny, turystyczny i wiele innych.

W 2015 roku produkt metropolitalny brutto wyniósł niemal 1,6 tryliona dolarów. Nowy Jork jest uważany za najbardziej wpływowe centrum finansowe świata.

W MO Nowy Jork funkcjonują również setki uczelni wyższych, wśród nich Columbia University, Yale, Princeton, Rockeffeler i New York University, które plasują się w pierwszej trzydziestce najlepszych uczelni na świecie.

Nowy Jork to także jedno z najważniejszych centrów kulturalnych świata,  siedziba instytucji takich jak Metropolitain Museum, MoMA, Whitney Carnegie Hall, Lincoln Center czy zagłębie teatralne – Broadway. W mieście Nowy Jork funkcjonuje ponad 2000 instytucji i stowarzyszeń kulturalnych i ponad 500 galerii.

Miasto Nowy Jork jest najbardziej scentralizowane ze wszystkich miast Stanów Zjednoczonych. Władze są odpowiedzialne za publiczną edukację, publiczne bezpieczeństwo, więziennictwo, rekreację, gospodarkę wodną i ścieki a także za służbę socjalną.

Więcej o Nowym Jorku

Szanghaj (Chiny)

Szanghaj leży u ujścia rzeki Jangcy, najdłuższej rzeki w Chinach, na zachodnim brzegu Morza Wschodniochińskiego. Dzięki swojemu położeniu jest doskonałym łącznikiem pomiędzy Chinami a resztą świata.

Miasto ma ponad 700-letnią tradycję. Niegdyś najważniejszy ośrodek finansowy na Dalekim Wschodzie ma szanse do 2020 roku stać się nowoczesną metropolią – światowym centrum ekonomicznym, finansowym, handlowym i spedycyjnym.

Szanghaj ma powierzchnię 6,340,5 km kw i jest zamieszkany przez 24 miliony ludzi.

Jest największym centrum gospodarczym w Chinach, a także głównym portem tego ogromnego kraju, obsługującym ok. 750 mln ton ładunków rocznie, mającym połączenia liniowe z największymi portami na świecie. To czyni miasto dynamicznym ośrodkiem handlu, kapitału, technologii i informacji.

Płynne systemy komunikacji i wymiany między ludźmi, towarami, kapitałem, technologią i informacjami sprawiają, że Szanghaj jest tętniącą życiem metropolią, w doskonały sposób łączącą kulturę Wschodu z kulturą Zachodu.

Szanghaj, będąc w trakcie gospodarczej transformacji, dąży do innowacyjności m.in. poprzez tworzenie nowoczesnych centrów: gospodarki, finansów, handlu i żeglugi. Władzom metropolii, a także władzom państwowym Chin zależy na uczynieniu z Szanghaju światowej metropolii z dynamicznie rozwijającą się gospodarką, bogatą kulturą, ale także stabilnym systemem prawnym i bezpiecznym ekologicznie środowiskiem. Ma to zapewnić harmonijny rozwój całej społeczności metropolii.

Więcej tutaj

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

© Metropolia "Silesia" 2014

(32)2530425biuro@gzm.org.pl

40-053 Katowice, ul. Barbary 21a